Na zaproszeniu widzisz zapis 21st, w formularzu pojawia się data 03/04, a rozmówca mówi „the fifth of June”. Ten artykuł porządkuje dni miesiąca po angielsku, pokazuje pełną listę form od 1st do 31st oraz wyjaśnia, jak poprawnie zapisywać i czytać daty w odmianie brytyjskiej i amerykańskiej.
Najważniejsze zasady zapisu dni i dat po angielsku
- Dni miesiąca zapisujemy najczęściej za pomocą liczebników porządkowych.
- Najważniejsze wyjątki to 1st, 2nd, 3rd, 5th, 8th, 9th i 12th.
- W języku angielskim nazwy miesięcy piszemy wielką literą.
- W Wielkiej Brytanii dominuje układ dzień-miesiąc-rok, a w USA miesiąc-dzień-rok.
- Zapis 03/04/2026 może oznaczać różne daty, dlatego w ważnych wiadomościach lepiej podać nazwę miesiąca.
Jak wyglądają dni miesiąca po angielsku
W datach używa się przede wszystkim liczebników porządkowych, ponieważ wskazują kolejność dnia w miesiącu. Dlatego „jeden” to nie one, lecz first, a „dwadzieścia drugi” to twenty-second.
| Dzień | Forma pełna | Skrót |
|---|---|---|
| 1 | first | 1st |
| 2 | second | 2nd |
| 3 | third | 3rd |
| 4 | fourth | 4th |
| 5 | fifth | 5th |
| 6 | sixth | 6th |
| 7 | seventh | 7th |
| 8 | eighth | 8th |
| 9 | ninth | 9th |
| 10 | tenth | 10th |
| 11 | eleventh | 11th |
| 12 | twelfth | 12th |
| 13 | thirteenth | 13th |
| 14 | fourteenth | 14th |
| 15 | fifteenth | 15th |
| 16 | sixteenth | 16th |
| 17 | seventeenth | 17th |
| 18 | eighteenth | 18th |
| 19 | nineteenth | 19th |
| 20 | twentieth | 20th |
| 21 | twenty-first | 21st |
| 22 | twenty-second | 22nd |
| 23 | twenty-third | 23rd |
| 24 | twenty-fourth | 24th |
| 25 | twenty-fifth | 25th |
| 26 | twenty-sixth | 26th |
| 27 | twenty-seventh | 27th |
| 28 | twenty-eighth | 28th |
| 29 | twenty-ninth | 29th |
| 30 | thirtieth | 30th |
| 31 | thirty-first | 31st |
Najłatwiej zapamiętać zasadę, że w liczebnikach złożonych zmienia się tylko ostatni element. Stąd twenty-one przechodzi w twenty-first, a twenty-three w twenty-third.
Najtrudniejsze formy i typowe pomyłki
Większość liczebników porządkowych tworzy się przez dodanie końcówki -th, ale kilka form trzeba zapamiętać osobno. Dotyczy to przede wszystkim pierwszych dni miesiąca oraz słów, w których zmienia się pisownia liczebnika.
- one → first, nie oneth,
- two → second, nie twoth,
- three → third, nie threeth,
- five → fifth, z pominięciem litery v,
- eight → eighth,
- nine → ninth, bez końcowego e,
- twelve → twelfth, nie twelveth,
- twenty → twentieth, z zamianą y na ie.
Uważaj też na końcówki w skrótach. Dla 21, 22 i 23 stosujemy odpowiednio 21st, 22nd i 23rd, ale 11, 12 i 13 zawsze mają końcówkę -th: 11th, 12th, 13th. To jeden z błędów, które pojawiają się nawet u osób znających ogólną regułę.
Jak pisać i czytać daty w języku angielskim
Nazwy miesięcy w języku angielskim zawsze zapisujemy wielką literą. Najczęściej spotkasz następujące formy:
| Polski | Angielski | Skrót |
|---|---|---|
| styczeń | January | Jan |
| luty | February | Feb |
| marzec | March | Mar |
| kwiecień | April | Apr |
| maj | May | May |
| czerwiec | June | Jun |
| lipiec | July | Jul |
| sierpień | August | Aug |
| wrzesień | September | Sep |
| październik | October | Oct |
| listopad | November | Nov |
| grudzień | December | Dec |
Odmiana brytyjska
W brytyjskim angielskim standardowy zapis przypomina polski układ, czyli dzień, miesiąc, rok. Przykład to 5 May 2026 albo 5th May 2026. Datę czytamy najczęściej jako the fifth of May, twenty twenty-six.
Przeczytaj również: Angielski w IT - Jak mówić pewniej i unikać typowych błędów?
Odmiana amerykańska
W amerykańskim angielskim kolejność jest odwrotna: najpierw pojawia się miesiąc, potem dzień i rok. Zapis May 5, 2026 odczytamy jako May fifth, twenty twenty-six. W zapisie amerykańskim przecinek po dniu często oddziela datę od roku.
W oficjalnych dokumentach, rezerwacjach i wiadomościach służbowych najlepiej pisać miesiąc słownie. Zapis 03/04/2026 może oznaczać 3 kwietnia w Wielkiej Brytanii albo 4 marca w USA, więc liczby nie zawsze zapewniają jasność.
Przyimki i przykłady użycia dat
Gdy mówimy o konkretnym dniu, używamy przyimka on. Powiemy więc on the fifth of May albo on May fifth. Przy samym miesiącu stosujemy zwykle in, na przykład in May.
- My exam is on the 12th of June. - Mój egzamin jest 12 czerwca.
- She was born on October 21st. - Urodziła się 21 października.
- We moved here in September. - Przeprowadziliśmy się tutaj we wrześniu.
- The course starts on 3 March 2026. - Kurs zaczyna się 3 marca 2026 roku.
W piśmie końcówki st, nd, rd i th są częste, ale nie zawsze konieczne. Forma 5 May jest równie poprawna i często wygląda bardziej formalnie niż 5th May. Przy czytaniu końcówkę trzeba jednak rozumieć jako liczebnik porządkowy.
Jak skutecznie zapamiętać te formy
Ja nie polecam uczenia się wszystkich 31 wyrażeń jako oddzielnej listy. Znacznie lepiej opanować najpierw first, second, third, potem wyjątki od 5th do 12th, a na końcu wykorzystać znany już schemat przy liczbach złożonych.
- Naucz się form 1st, 2nd i 3rd.
- Powtórz wyjątki 5th, 8th, 9th i 12th.
- Przećwicz pełne daty, na przykład the twenty-fourth of August.
- Porównaj zapis brytyjski i amerykański na tych samych przykładach.
- Własnoręcznie zapisz pięć ważnych dla siebie dat i przeczytaj je na głos.
Z mojego doświadczenia wynika, że najwięcej daje połączenie pisania z mówieniem. Sama tabela szybko znika z pamięci, ale data urodzin, termin egzaminu czy planowany wyjazd tworzą konkretny punkt odniesienia i ułatwiają utrwalenie form.
Jedna reguła, która porządkuje wszystkie daty
Najważniejsze jest rozróżnienie między liczebnikiem głównym a porządkowym. W dacie dzień zapisujemy jako first, second, third albo formę zakończoną na -th, a miesiąc zawsze wielką literą. Gdy dodatkowo sprawdzisz, czy stosujesz układ brytyjski czy amerykański, unikniesz większości typowych nieporozumień.
Na początek wystarczy zapamiętać trzy pierwsze formy, kilka wyjątków i przećwiczyć je w pełnych datach. Po takim przygotowaniu zapis od 1st do 31st przestaje być osobnym działem gramatyki, a staje się prostym schematem używanym w codziennej komunikacji.
